 ELEKTROENERGETIKA |
VESTI FIRME |
BAZA EE EE BLOG |
DOGAĐAJI FAKULTETI |
KNJIGE ČASOPISI |
POSLOVI LINKOVI |
SISTEMI ISTORIJAT |
  |  |
 |
| VESTI SVET
EE
E
SLEDEĆA >
7 Maj 2026 - novaekonomija Obnovljivi izvori električne energije po prvi put prestigli ugalj na globalnom nivou 7 Maj 2026 - dnevnik Baterija radi 16 godina bez pada snage, a jeftinija od litijuma 5 Maj 2026 - insajder Evropa pojačava nuklearne kapacitete 5 Maj 2026 - seebiz Usporava gradnja novih solarnih kapaciteta u Njemačkoj 5 Maj 2026 - b92 Belgija preuzima kontrolu: Kupuje sve nuklearke energetskog giganta 29 Apr 2026 - seebiz Kazahstan u velikom projektu vjetroelektrana i skladištenja s TotalEnergiesom 23 Apr 2026 - insajder Četiri decenije posle Černobilja
EEEEEE
SLEDEĆA >
Prikaz 1 do 7 od ukupno 2969 vesti svet |
1 Nov 2010 - kWh - Struja iz glečera Pored velikog broja nuklearki, vodećim kapacitetima za proizvodnju električne energije, u Francuskoj su takav značajan izvor i hidroelektrane od kojih je najveći deo koncentrisan na rekama u predelu prema Alpima. Na tom području, naime, realizuje se trećina hidroenergetske proizvodnje, odnosno više od 15 milijardi kilovat-časova, a što je ravno godišnjoj potrošnji šest miliona stanovnika ili celog regiona Rona–Alpi. Elektrane u tom regionu ukupne su jačine od 8.100 MW, sa 132 brane od kojih su 24 više od 20 metara. Tu se, tako, nalazi 120 HE, čija snaga varira od 600 KW do čak 1.800 MW u najvećoj HE u Grand Mezonu. Ovom proizvodnjom struje snabdeva se šest regija, od Alpa pa sve de Liona. A kako su pojedini projekti urađeni u saradnji sa susedima, deo proizvodnje električne energije izvozi se u Švajcarsku i Italiju. Pored brana i veštačkih jezera postoje i četiri crpne stanice, odnosno bunari koji, u radu pod pritiskom takođe, pokreću turbine i daju električnu energiju za napajanje ove regije. Uz ova proizvodna postrojenja kompanija EdF poseduje i veoma neobičnu HE, koja se nalazi ispod glečera u podnožju Mon Blana u skijaškom centru Šamoniju. Kao većina glečera i „Ledno more”, ispod Mon Blana, topi se i postaje sve manje. Ispod njega zato su postavljeni sistemi za prikupljanje vode koja nastaje topljenjem leda i teče ispod glečera. Ova vodna snaga se koristi za rad HE „Des Bois“ („Šuma“) u Šamoniju, koja se nalazi kilometar niže ispod glečera. A u 2009. godini ovde je postavljeno i gradilište za novi još neobičniji poduhvat u Alpima. Državna kompanija EdF, naime, između 1968. i 1974. godine podigla je manju HE, koju je pokretala snaga vode dobijena topljenjem glečera u podnožju Mon Blana. Taj tehnološki poduhvat dugo je bio ponos inženjera ove firme. Ali, sve veće povlačenje glečera, usled topljenja, dovelo je do toga da su bazeni za prikupljanje vode vremenom ostali na otvorenom. Pojavio se, stoga, problem prikupljanja vode za pokretanje turbina. Stručnjaci EdF-a ubrzo su zato izradili nove bazene na većoj visini u odnosu na prvobitne instalacije. Sistem za kaptažu sada se tako nalazi iznad 1.000 metara u odnosu na ranija postrojenja. A kako se ističe na gradilištu, rad na ovom projektu specifičan je, najpre, zbog povlačenja i topljenja leda, tj. glečera. Jer, godišnje se led istopi i do 30 metara, ali i dalje klizi pa se tako pomera i do 50 metara godišnje. To je i razlog što je, između ostalog, na gradilištu kao i u bazi zabranjeno bilo šta ostavljati da ne bi nestalo sa bujicama usled topljenja leda. Značajno je i to da se početna baza gradilišta nalazi na 1.050 metara visine i do nje se stiže žičarom, koja može da se penje još do visine od 1.410 metara. Odatle se, zatim, ulazi u galeriju, dugu 800 metara, koju zaposleni prelaze biciklom i zatim se stepeništem (sa 314 stepenika) dolazi do bazena za kaptažu vode. Pored stepeništa postavljen je lift za dostavu lakog materijala, dok se za sve veće uređaje i mašine koriste helikopteri „ekurej” B-3 ili „superpuma“. Realizacija projekta podeljena je u dve faze. U prvom delu urađen je privremeni sistem kaptaže, koji će bar nekoliko godina omogućiti skupljanje vode u nižem delu lednika, uz korišćenje već postojeće infrastrukture. Taj posao bio je završen u aprilu 2009. U drugoj fazi projekta najvažnije je postavljanje novog tzv. stalnog sistema za prikupljanje vode. Takav novi sistem čine dva tunela, od kojih je prvi namenjen istraživanju, a potom i za održavanje drugog tunela. Radnici u prvom tunelu moći će da se kreću i da obave tehničke intervencije na postrojenjima. Naredni posao biće kopanje tzv. tunela dovoda, koji ima dva ulaza hermetički zatvorena specijalnim čeličnim nepropustljivim vratima. Radovi se obavljaju uobičajenom tehnikom i koriste se mali alati i mašine, kako bi se lakše kretalo u tunelu čiji je prečnik tri metra. Tuneli se kopaju uz pomoć „robofora“ koji imaju jednu ili dve mehaničke ruke, kao i uz pomoć eksploziva. Izbacivanje šuta i zemlje vrši se uz pomoć malog, a za ovo gradilište specijalno napravljenog kipera sa gumenim točkovima. Poslednje je generacije i eksploziv koji se koristi pri kopanju takvih tunela. Priprema se posebno, a na lice mesta donosi se samo kada je potreban, iz bezbednosnih razloga. Ispred tunela nalazi se i transformator 20 kV, neophodan za radove na gradilištu. Voda, koja teče kao brža planinska reka, skuplja se uz pomoć tzv. levka koji se proteže sredinom glečera i podseća na oluk koji prikuplja kišnicu… Tokom zime 2009. godine ekipa iz EdF-a pokušala je da u stenovitoj podlozi napravi bolji privremeni levak kako bi se time još nekoliko godina mogla prikupljati voda neophodna za rad turbine HE u podnožju Alpa. Njima su dodeljeni i vodiči za visoke planine, kako bi im pomogli u potrazi za najpovoljnijim lokacijama u ledniku. Pretraživanje se sastojalo u tome što su oni sa mlakom vodom od 37 stepeni, pod pritiskom od tri do pet bara, kopali male tunele u ledniku. Sa tom veoma efikasnom tehnikom koja ne pravi veliku paru istraživanje je bilo dosta olakšano. A pored uobičajenog inženjerskog znanja u vezi sa HE, radnici na tom nesvakidašnjem postrojenju poznaju i speleologiju, kako bi se lakše kretali u veoma skučenim galerijama ispod glečera. Ovakvo postrojenje dokaz je i da su se inženjeri, još pre 45 godina, trudili da iskoriste sve potencijale prirode kako bi se proizvodila električna energija. |
VESTI SRBIJA BALKAN Sajt EE postoji od 2006. godine, sa namerom da se sve informacije iz elektroenergetike, nadju na jednom mestu. Povezane vesti SVET :
7 Maj 2026 novaekonomija |
